HỘI CHẨN TỪ XA CA BỆNH RỐI LOẠN TÂM THẦN VÀ HÀNH VI DO SỬ DỤNG CẦN SA

Ngày đăng: 20/12/2021 08:43

HỘI CHẨN TỪ XA CA BỆNH RỐI LOẠN TÂM THẦN VÀ HÀNH VI DO SỬ DỤNG CẦN SA

Vân Anh và các cộng sự

 

Cần sa là một loại ma túy lấy từ cây dầu gai có tên là Cannabis Sativa;  là chất gây hưng cảm, có thể gây an thần hoặc bồn chồn ở một số người. Sử dụng và lạm dụng cần sa có các triệu chứng ảnh hưởng đến hành vi, thể chất, nhận thức và tâm lý xã hội trong cuộc sống của một người, đặc biệt ở thanh thiếu niên.

Trong tuần giữa tháng 12 năm 2021, Ban tổ chức Hội chẩn trực tuyến của Bệnh viện Bạch Mai có nhận được ca bệnh của Bệnh viện Bảo vệ sức khỏe tâm thần tỉnh Quảng Ninh ở bệnh nhân trẻ 18 tuổi, có tiền sử dùng cần sa lâu dài vào viện do thường xuyên cáu gắt, nghe thấy tiếng nói trong đầu.

Bệnh nhân là con đầu trong gia đình 2 con,  gia đình kinh tế trung bình, bố mẹ nghiêm khắc. Bệnh nhân từ nhỏ là người nhút nhát, thiếu cởi mở, ít nói;  phát triển thể chất, tâm thần bình thường, không mắc các bệnh lý viêm não, viêm màng não, động kinh, không có tiền sử chấn thương sọ não. Bệnh nhân học hết lớp 12/12, học lực trung bình, gia đình định hướng học nghề nhưng bệnh nhân không nghe lời, tự ý đi học và làm nghề sửa chữa máy in.

Bệnh nhân bắt đầu sử dụng cần sa lần đầu tiên từ năm lớp 10, do bạn bè rủ, ngay sau dùng lần đầu bệnh nhân khó chịu, buồn nôn, nôn, sau khoảng 30 phút, trở về trạng thái bình thường. Do tò mò, kèm theo bạn bè còn rủ,  bệnh nhân tiếp tục sử dụng lại những lần tiếp theo, khoảng 1 lần/ tuần sau khoảng 2 tháng thì tăng dần 2-3 lần/ tuần, sau những lần sử dụng này, người bệnh không còn buồn nôn, nôn, thấy thoải mái, vui vẻ, khoái cảm và không xuất hiện gì bất thường khác. Thời gian này kết quả học tập giảm sút do bệnh nhân hay trốn học, khi đi học không tập trung, không hoàn thành bài tập về nhà, bệnh nhân hay tụ tập cùng bạn bè sử dụng cần sa (có lần thì sử dụng loại cần sa tự trồng, có lần thì mua gói bán sẵn).

Bệnh nhân sử dụng liên tục được khoảng 1 năm, sử dụng chung cùng bạn bè, trong quá trình này BN nghe thấy âm thanh trong đầu, không rõ nội dung, thỉnh thoảng xuất hiện nhưng bệnh nhân giấu không cho ai biết. Thời gian này, tính tình bệnh nhân trở nên cáu gắt hơn, hay cãi lời bố mẹ, hay bỏ học theo nhóm bạn bè xấu. Gia đình phát hiện bệnh nhân sử dụng cần sa, quản lý giám sát tại phòng riêng thì bệnh nhân cáu khùng vô cớ, chửi mắng người thân, cho rằng bố mẹ cướp người yêu của mình (người yêu là cần sa, đặt tên là H), luôn chống đối không nghe lời bố mẹ. BN không tự chăm sóc bản thân, không tự tắm giăt, phòng ở bừa bãi. Trong quá trình quản lý bệnh nhân,gia đình thấy bệnh nhân có biểu hiện ít ngủ, ăn kém, thể trạng suy nhược nên đưa bệnh nhân vào bệnh viện BVSK tâm thần Quảng Ninh vào năm 2019, BN được khám, được chẩn đoán F12.5, được điều trị theo hướng dung an thần kinh (Quetiaapine 600mg/ngày ) thì bệnh thuyên giảm, bệnh nhân ăn ngủ được, không còn nghe thấy âm thanh trong đầu nữa, bố mẹ đưa bệnh nhân ra ở cùng chú để chú quản lý.

Bệnh nhân không giao tiếp với mọi người trong gia đình, sống khép kín, chỉ ở trong phòng riêng. Trong khoảng thời gian 2 năm ở cùng chú, bệnh nhân luôn thấy bị ức chế, khó chịu, nên mua cần sa đóng gói sẵn để sử dụng một mình, sau khi sử dụng thì bệnh nhân thấy thoải mái, tâm trạng vui vẻ hơn, bệnh nhân ít liên lạc cho gia đình vì vẫn cho rằng bố mẹ ngăn cản mình đến với người yêu (người yêu là H). Khoảng 1 năm sau điều trị lần đầu, bệnh nhân nghe thấy tiếng nói trong đầu, không rõ lạ quen, thỉnh thoảng xuất hiện nhưng tần suất và cường độ nhiều hơn, bệnh nhân vẫn chịu được và giấu mọi người không cho ai biết. Bệnh nhân nói rằng nếu dùng số lượng cần sa nhiều hơn thì âm thanh giảm.  Bệnh nhân được gia đình mang đi khám tại Viện Bảo vệ sức khỏe tâm thần tỉnh Quảng Ninh vào tháng 12/2021.

Tại đây, bệnh nhân được khám, chẩn đoán là Rối loạn tâm thần và hành vi do sử dụng cần sa và được điều trị theo hướng dùng an thần kinh. Trong quá trình điều trị bệnh nhân không hợp tác điều trị, không giao tiếp với mọi người, chỉ nằm một chỗ, giảm tập trung, không còn nghe thấy tiếng nói trong đầu, ăn uống kém. Hiện tại ngày điều trị thứ 8, bệnh nhân vẫn phủ định việc dùng cần sa ở lần vào viện lần này, bệnh nhân cho biết có dùng cần sa cách nhập viện 5 tháng, dùng 100.000 đồng trong vòng 2 ngày, không nhớ việc người yêu tên “H”.

Các bác sĩ của Bệnh viện Bảo vệ sức khỏe tâm thần tỉnh Quảng Ninh đã gửi ca bệnh này tới Bệnh viện Bạch Mai để xin hội chẩn với 3 câu hỏi:

  1. Làm rõ triệu chứng, chẩn đoán.
  2. Tác động của chất tới chức năng tâm thần
  3. Hướng điều trị, tiên lượng

Nhận được ca bệnh tương đối phức tạp trên, Ban tổ chức Hội chẩn trực tuyến Bệnh viện Bạch Mai đã liên hệ với Viện Sức khỏe tâm thần và mời PGS.TS. Nguyễn Văn Tuấn – Phó Viện trưởng Viện Sức khỏe tâm thần chủ trì ca bệnh trên.

  Báo cáo ca bệnh tại điểm cầu BV Bảo vệ sức khỏe tâm thần tỉnh Quảng Ninh

 

Tham dự viên tại đầu cầu Quảng Ninh

 

PGS.TS. Nguyễn Văn Tuấn chủ trì tại điểm cầu Viện SKTT, BV Bạch Mai

 

Các chuyên gia Viện SKTT, BV Bạch Mai thảo luận, cho ý kiến

Dưới sự chủ trì của PGS.TS. Nguyễn Văn Tuấn cùng với tập thể các bác sĩ, điều dưỡng hàng đầu của Viện Sức khỏe tâm thần đã thống nhất với chẩn đoán của Bệnh viện sức khỏe tâm thần tỉnh Quảng Ninh, bệnh nhân được chẩn đoán “ Rối loạn tâm thần và hành vi do sử dụng cần sa”; các triệu chứng của bệnh nhân có thể đánh giá một phần do nguyên nhân nội sinh, kết hợp cùng với sử dụng cần sa đã ảnh hưởng tới nhân cách người bệnh. Hướng điều trị của bệnh nhân ở giai đoạn cấp chú trọng điều trị rối loạn tri giác, bù nước, điện giải. Ở giai đoạn sau cấp đệm thuốc tăng cường serotonin, an dịu. Ngoài ra quản lý người bệnh để hình thành nhân cách như giáo dục, tạo việc làm...và sử dụng thuốc tăng cường dinh dưỡng não. Bên cạnh việc sử dụng thuốc điều trị, việc giáo dục, tư vấn tâm lý đồng hành cùng người bệnh cũng rất quan trọng và được chú trọng trong ca điều trị bệnh nhân trên.

 

 

Các tin khác